Παρασκευή, 3 Ιουλίου 2015

Φίλος της Σύνθεσις - ΝΑΙ: Το Τέλος της Μεταπολίτευσης και η Ευκαιρία / Ευθύνη της Γενιάς μας

Η Κοινότητα Διαλόγου Σύνθεσις έλαβε από Φίλο της Σύνθεσις, το παρακάτω άρθρο, το οποίο και αναρτά στο πλαίσιο του τρέχοντος δημόσιου διαλόγου, καλώντας και όποιον άλλον θέλει να συνεισφέρει...

Λίγες ώρες πριν ολοκληρωθεί μία δημοψηφισματική διαδικασία, που δεν έπρεπε καν να αρχίσει με αυτό το τρόπο, με αυτό το ερώτημα, και με αυτή τη διχαστική διάθεση, η «μεταπολίτευση» φαίνεται να κάνει, ασθμαίνοντας, τα τελευταία της βήματα στην πολιτική ιστορία αυτού του τόπου. Και αυτό διότι, εκ του αποτελέσματος, το τελευταίο «καταφύγιο» του πολιτικοοικονομικού λαϊκισμού και της διαγενεακής ανευθυνότητας –που διαχρονικά κυριαρχούσαν στην πολιτική μας πραγματικότητα εκατέρωθεν (ως άλλο εθνικό σπορ)– αποτυγχάνει να ανταποκριθεί στις τεράστιες προσδοκίες που δημιούργησε. Δυστυχώς, όμως, οι τακτικές που επιστρατεύτηκαν για να «καλύψουν» τον πάταγο της αποτυχίας, μίας και οι προεκλογικές υποσχέσεις –για ακόμα μία φορά– ήταν όνειρο ψηφοθηρικής νυκτός, είχαν τεράστιες οικονομικές, κοινωνικές και θεσμικές επιπτώσεις. Η ώθηση, δηλαδή, προς μία άτοπη και άκαιρη δημοψηφισματική διαδικασία, μετά από μία πολύμηνη και άκαρπη περίοδο διαπραγμάτευσης έθεσε τη χώρα εκτός ευρωπαϊκού προγράμματος στήριξης και εντός καταστάσεως αθέτησης δανειακών υποχρεώσεων, την τραπεζική αγορά σε έλεγχο κεφαλαιακών κινήσεων και αργία με όχι σαφή ορίζοντα και την πραγματική οικονομία σε βαθιά ύφεση. Επρόκειτο για καταστάσεις και συνθήκες που επιβάρυναν –και επιβαρύνουν περαιτέρω– την ελληνική κοινωνία, η οποία τα τελευταία χρόνια υποβλήθηκε σε τεράστιες θυσίες κατά την προσπάθεια εξόδου της χώρας από την κρίση. Το σημαντικότερο, ωστόσο, είναι ότι, ουσιαστικά, επέτρεψε να τεθεί σε αμφισβήτηση η θέση της χώρας στο σκληρό πυρήνα της ευρωπαϊκής οικογένειας, σε ένα περιβάλλον έντονης μετακύλισης ευθυνών, εθνικολαϊκιστικής έξαρσης, θεσμικής παρέκκλισης, ανοίκειας αντιπαράθεσης και έντονης πόλωσης που δεν άργησε να «ταΐσει» το (γνωστό) σαράκι του διχασμού του λαού μας. Ήταν τότε που διαφάνηκε πως η προσπάθεια κάλυψης του «πάταγου» της πολιτικής αποτυχίας έφερε το λαό απέναντι στο κρίσιμο και ιστορικό δίλημμα για τη θέση της Ελλάδας στην Ευρώπη, χωρίς, όμως, να είναι ενωμένος.


Η αποχή από το δημοψήφισμα φάνταζε, στην αρχή για κάποιους, ως η ορθή στάση. Το διακύβευμα, όμως, είναι εθνικά κρίσιμο και οικονομικά τεράστιο για να πέσει θύμα ενός δικαιολογημένου, αλλά και καπηλευόμενου, κοινωνικού θυμού. Ενός θυμού που εντοπίζεται (και) στη γενιά της κρίσης. Στη δικιά μας γενιά, η οποία όταν κατέρρεαν οι διεθνείς χρηματαγορές το 2008 έμπαινε στην πιο παραγωγική της φάση και, δυστυχώς, εγκλωβίστηκε στην ύφεση και την ανεργία στα χρόνια που ακολούθησαν. Είναι, όμως, αυτή η γενιά που δεν πρέπει να πέσει θύμα του θυμού της και να «πυροβολήσει» το μέλλον της, προσπαθώντας να «σκοτώσει» τα λάθη του παρελθόντος. Είναι η γενιά που για πρώτη φορά, τις τελευταίες δεκαετίες, παραλαμβάνει τη χώρα σε χειρότερη κατάσταση από ό,τι την παρέλαβαν οι προκάτοχοί της. Κι όμως, ενώ φέρει στους ώμους της ένα τεράστιο δημόσιο και ιδιωτικό χρέος, ένα αναποτελεσματικό κράτος που καθηλώνει την ιδιωτική πρωτοβουλία, μία πρωτοφανή ανεργία και μία εγκλωβισμένη στην ύφεση πραγματική οικονομία, καλείται να αποφασίσει εάν θέσει υπό αμφισβήτηση και το σημαντικότερο επίτευγμα που της έδωσαν οι προηγούμενες γενιές. Την Ελλάδα του σκληρού πυρήνα της Ευρώπης. Δηλαδή, ενώ επωμίζεται –σε ένα περιβάλλον διαγενεακής αδικίας– όλα τα επώδυνα, καλείται να αποφασίσει εάν θέλει να απολέσει το μοναδικό της μέσο για να πορευθεί προς ένα δημιουργικό μέλλον που θα της επιτρέψει να αντιμετωπίσει τα βάρη που έχει στις πλάτες της. Δεν είναι δίκαιο.

Τα διαχρονικά οφέλη από τη συμμετοχή της Ελλάδας στην ευρωπαϊκή οικογένεια είναι γνωστά και αναγνωρίσιμα σε κοινωνία, οικονομία, θεσμούς και γεωπολιτική. Σίγουρα, τα τελευταία χρόνια, η αντιμετώπιση της κρίσης της ελληνικής οικονομίας, κατέδειξε, με ξεκάθαρο τρόπο, αδυναμίες και στρεβλώσεις του ευρωπαϊκού οικοδομήματος που είχαν επώδυνες επιπτώσεις στην κοινωνία μας. Αδυναμίες που σε συνδυασμό με τη διαχρονική εγχώρια ατολμία για γενναίες διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις καθήλωσαν το βιοτικό επίπεδο των Ελλήνων τα τελευταία χρόνια. Αδυναμίες σε ευρωπαϊκές ηγεσίες, θεσμούς και προγράμματα που, αφενός, επισκίασαν τη σημασία της ιστορικά μεγαλύτερης χρηματοδοτικής αρωγής και, αφετέρου, δημιούργησαν ορισμένα –δικαιολογημένα– αρνητικά κοινωνικά αντανακλαστικά, όπως αυτά που συναντούμε στις μέρες μας. Έτσι, συχνά, επικεντρωνόμαστε σε βραχυχρόνια συστατικά μίας οικονομικής πολιτικής με αδυναμίες και τρωτά, που, όμως, μπορούν να αλλάξουν και να τροποποιηθούν εύκολα, και παραβλέπουμε τη μεγάλη εικόνα της μακροχρόνιας εθνικής στρατηγικής επιλογής. Της επιλογής η Ελλάδα να αποτελεί δυναμικό μέρος του πυρήνα της Ευρωπαϊκής οικογένειας. Και αυτό εάν το χάσουμε, δυστυχώς, δεν μπορούμε να το αλλάξουμε.

Έτσι, εάν οι νεότερες γενιές καταφέρουμε να διαφυλάξουμε το ευρωπαϊκό «κεκτημένο» τότε θα μπορέσει να δημιουργηθεί το υπόβαθρο για να αλλάξουν τα κακώς κείμενα σε Ελλάδα και Ευρώπη. Αρκεί, φυσικά, να στοχεύσουμε σ’ αυτό που δεν έχει επιτευχθεί μέχρι τώρα. Τη διαμόρφωση, πέρα από αγκυλώσεις και νοοτροπίες του παρελθόντος, ενός ελληνικού προγράμματος για την έξοδο από την κρισιμότατη κατάσταση και την ανάπτυξη –επιτέλους– μίας σύγχρονης ευρωπαϊκής κοινωνικής οικονομίας της αγοράς. Η τρέχουσα στιγμή, συνεπώς, της δημοψηφισματικής διαδικασίας, όπου διαφαίνονται τα τελευταία ιστορικά βήματα της «μεταπολίτευσης» και του παρωχημένου αναπτυξιακού πρότυπου που εξέθρεψε, είναι η ευκαιρία για τη δημιουργική και παραγωγική γενιά να φωνάξει ΝΑΙ στην Ελλάδα και στην Ευρώπη και να διεκδικήσει ενεργό ρόλο στην επόμενη μέρα. Σε μία μέρα όπου, ικανοί πολιτικοί (όλου του πολιτικού φάσματος) και τεχνοκράτες ενωμένοι και μπολιασμένοι από το δημιουργικό πάθος της νέας γενιάς θα καταφέρουν, υπό μία μεγάλου μεγέθους και αποδοχής πολιτική «σταθερά», θα πετύχουν τη σύνθεση για το ζητούμενο όλων. Τη διατηρήσιμη έξοδο από την κρίση εντός της Ευρωζώνης, με το χαμηλότερο κοινωνικό κόστος, τη δικαιότερη κατανομή βαρών και την εκ βάθρων αναπτυξιακή μεταρρύθμιση του εγχώριου υποδείγματος. Και για να πορευθούμε προς τα εκεί, όσο και αν φαίνεται «μακρινό», το πρώτο βήμα είναι το ΝΑΙ στην Ελλάδα και στην Ευρώπη. Και μετά συνεχίζουμε...